Anticonceptie bij lipoedeem: welke keuze past het beste?

Veel vrouwen met lipoedeem vragen zich af welke vorm van anticonceptie het meest geschikt is. Dat is een begrijpelijke vraag. Hormonen spelen namelijk een belangrijke rol bij het ontstaan en de ontwikkeling van lipoedeem. Hoewel er geen anticonceptiemethode is die voor iedereen de beste keuze is, zijn er wel duidelijke aandachtspunten.

De invloed van hormonen op lipoedeem

Lipoedeem is een chronische aandoening waarbij vet zich ongelijkmatig ophoopt, meestal in de benen en soms ook in de armen. De klachten ontstaan of nemen vaak toe tijdens periodes van hormonale veranderingen, zoals de puberteit, zwangerschap en de overgang. Daarom wordt aangenomen dat vooral oestrogeen invloed kan hebben op het verloop van de aandoening.

Hormoonvrije anticonceptie heeft de voorkeur

Als het mogelijk is, adviseren veel specialisten een hormoonvrije vorm van anticonceptie. Omdat deze middelen geen invloed hebben op de hormoonhuishouding, kunnen ze het lipoedeem ook niet stimuleren.

Voorbeelden zijn:

• een koperspiraal;
• condooms.

Een koperspiraal is een zeer betrouwbare vorm van anticonceptie die vijf tot tien jaar bescherming biedt. Houd er wel rekening mee dat de menstruatie in de eerste maanden wat heviger of pijnlijker kan zijn.

Anticonceptie zonder oestrogeen

Is een hormoonvrije methode niet wenselijk of niet geschikt? Dan is anticonceptie met alleen progestageen meestal de beste volgende keuze. Deze middelen bevatten geen oestrogeen en lijken daardoor minder invloed te hebben op lipoedeem.

Veelgebruikte opties zijn:

• een hormoonspiraal;
• de minipil;
• het anticonceptiestaafje.

Met name het hormoonspiraaltje wordt vaak geadviseerd. Het geeft slechts een kleine hoeveelheid progestageen af, die vooral lokaal in de baarmoeder werkt. Daardoor komt maar weinig hormoon in de bloedbaan terecht.

Kun je de pil gebruiken als je lipoedeem hebt?

Ja. Lipoedeem is geen medische reden om een combinatiepil, zoals Zoely, niet te gebruiken. Wel is het verstandig om je bewust te zijn van de mogelijke invloed van oestrogeen.

Combinatiepillen bevatten zowel oestrogeen als progestageen. Bij sommige vrouwen kunnen hierdoor klachten zoals pijn, een zwaar gevoel of vocht- en vetophoping toenemen. Andere vrouwen merken juist weinig verschil of ervaren voordeel van de stabiele hormoonspiegel die de pil biedt.

Zoely bevat een vorm van oestrogeen die identiek is aan het hormoon dat het lichaam zelf aanmaakt. Mogelijk reageert het lichaam hier milder op dan op sommige traditionele combinatiepillen, maar ook hierbij kunnen de reacties per persoon verschillen.

Luister naar je lichaam

Iedere vrouw met lipoedeem reageert anders op hormonale anticonceptie. Daarom is het belangrijk om samen met je huisarts of behandelend specialist te bekijken welke methode het beste bij jouw situatie past.

Start je met een nieuwe vorm van anticonceptie? Houd dan de eerste maanden goed in de gaten hoe je lichaam reageert. Merk je dat je benen pijnlijker worden, zwaarder aanvoelen of dat de klachten toenemen? Bespreek dit dan met je arts. Soms is een overstap naar een andere vorm van anticonceptie een betere keuze.

Wil je meer weten over lipoedeem? Lees ook eens het Kenniscentrum Lipoedeem.